Pierwszy program – print, cudzysłowy i komentarze
Materiały tej lekcji są na razie tylko do czytania na stronie. Kod przepisz albo skopiuj do swojego edytora.
Czego się nauczysz
To pierwsza lekcja kursu „Python od zera”. Nie musisz nic umieć wcześniej – zaczynamy od pustego pliku, a kończymy działającym programem, który wypisuje tekst na ekranie.
Po tej lekcji:
- wypiszesz na ekranie tekst i liczbę poleceniem
print(), - będziesz wiedzieć, kiedy potrzebny jest cudzysłów, a kiedy nie,
- dodasz komentarz i „wyłączysz” linię kodu znakiem
#, - rozpoznasz pierwsze komunikaty błędów i będziesz wiedzieć, gdzie szukać przyczyny.
print – program mówi do ciebie
Program może liczyć godzinami, ale dopóki nie każesz mu czegoś wypisać, ekran zostanie pusty. print() to jedyne okno na to, co dzieje się w środku.
print("Czesc!")
print(2026)
- To, co ma się pokazać, wpisujesz w nawiasie.
- Tekst dodatkowo ujmujesz w cudzysłów. Liczby cudzysłowu nie potrzebują.
- Każdy
printzaczyna nową linię – trzy polecenia dadzą trzy linie.
print(5)iprint("5")wypiszą to samo, ale dla Pythona to dwie różne rzeczy: liczba i tekst. Wrócimy do tego w lekcji o typach danych.
Nawiasy i cudzysłowy muszą się domknąć
To dwa znaki, na których wykłada się każdy początkujący.
- Każdy otwarty nawias
(wymaga zamykającego). - Tekst zaczyna się i kończy tym samym znakiem:
"albo'. Nie wolno ich mieszać.
print("Czesc") # dobrze
print('Czesc') # też dobrze
print("Czesc" # źle – brak nawiasu
print("Czesc) # źle – brak cudzysłowu
print("Czesc') # źle – różne znaki
Podpowiedź: dobry edytor koloruje tekst w cudzysłowie. Jeśli pół programu nagle zmieniło kolor, gdzieś brakuje cudzysłowu zamykającego.
Kilka wartości w jednym print
W jednym poleceniu możesz wypisać kilka rzeczy naraz. Rozdzielasz je przecinkami, a Python sam wstawi między nie spację.
print("Rok:", 2026)
print("Suma:", 2, "i", 3)
print()
Sam print() bez niczego w nawiasie wypisuje pustą linię – przydaje się do rozdzielenia części wyniku.
Komentarze
Wszystko po znaku # Python pomija. Komentarz jest dla człowieka, nie dla komputera.
- Możesz w nim opisać, co robi dany fragment.
- Możesz tymczasowo wyłączyć linię kodu, dopisując
#na jej początku – to tak zwane „zakomentowanie”. Kod zostaje w pliku, ale się nie wykonuje.
Na egzaminie krótkie komentarze po polsku w kluczowych miejscach pomagają egzaminatorowi zrozumieć twój tok myślenia.
Pierwsze komunikaty błędów
Błędy to normalna część pracy – ważne, żeby umieć je czytać.
- SyntaxError – coś w zapisie się nie zgadza. Sprawdź nawiasy i cudzysłowy w linii z błędem.
- NameError – użyto nazwy, której nie ma. Najczęściej to literówka, np.
Printzamiastprint. Python rozróżnia wielkie i małe litery. - IndentationError – złe wcięcie. Sprawdź, czy na początku linii nie ma zbędnych spacji.
Python zawsze podaje numer linii, w której coś poszło nie tak. Zacznij od niej. Jeśli wygląda dobrze, sprawdź linię bezpośrednio nad nią – często to tam brakuje nawiasu.
Spróbuj sam
W kodzie pod spodem możesz wszystko zmieniać i uruchamiać. Zmień teksty w cudzysłowach, usuń jeden nawias i zobacz, jaki błąd dostaniesz.
Zadania z lekcji:
- Napisz program, który wypisze twoje imię, nazwisko i klasę – każde w osobnej linii.
- Napisz program, który w jednej linii wypisze zdanie o twoim wieku, np. „Mam 17 lat”. Użyj jednego polecenia
print, w którym słowa i liczba są rozdzielone przecinkami. - Wypisz na ekranie prostą ramkę z gwiazdek, a w środku swoje imię. Dodaj komentarz opisujący, co robi program.
Sprawdź się
- Umiem wypisać tekst i liczbę na ekranie.
- Wiem, że tekst wymaga cudzysłowu, a liczba nie.
- Rozpoznaję SyntaxError i wiem, gdzie zacząć szukać przyczyny.
- Umiem dodać komentarz i zakomentować linię kodu.
Na następnej lekcji: zmienne, czyli jak zapamiętać wartość, żeby użyć jej w programie kilka razy.
Notatki
Prezentacja
Kod
Otwórz kod, zmieniaj go i uruchamiaj na stronie – np. usuń # z linii oznaczonej jako błąd i zobacz, co się stanie. „Przywróć” wraca do wersji z lekcji.